Zaloguj
Reklama

Zakażenia układu moczowego u dzieci

Autorzy: lek. Paulina Raczyńska
Zakażenia układu moczowego u dzieci
Fot. ojoimages
(0)

Objawowe zakażenia układu moczowego (ZUM) występują u 3-7% dziewcząt oraz 1-2% chłopców do 6. roku życia. U 12-30% spośród nich obserwuje się nawroty zakażenia przed upływem 1. roku. Zakażenie układu moczowego może przebiegać z zajęciem nerek lub pod postacią zajęcia pęcherza moczowego. Rozpoznanie i właściwe leczenie zakażenia układu moczowego ma u dzieci ogromne znaczenie, ponieważ u prawie połowy chorych współistnieją z wadami układu moczowego.

Reklama

Przyczyną zakażenia układu moczowego są zazwyczaj bakterie pochodzące w przewodu pokarmowego i docierające do układu moczowego drogą wstępującą przez cewkę moczową. W okresie noworodkowym natomiast zakażenie rozprzestrzenia się najczęściej drogą krwiopochodną. Najczęstszym patogenem wywołującym ZUM jest bakteria E.coli.

Objawy i przebieg kliniczny zakażenia układu moczowego różnią się w zależności od wieku pacjenta.

U niemowląt:

  • gorączka,
  • wymioty,
  • senność/rozdrażnienie,
  • brak apetytu/przyrostu masy ciała,
  • żółtaczka,
  • posocznica,
  • nieprzyjemny zapach moczu,
  • drgawki gorączkowe.

U dzieci starszych:

  • bolesne oddawanie moczu,
  • częste oddawanie moczu,
  • ból brzucha lub okolicy lędźwiowej,
  • gorączka,
  • senność,
  • brak apetytu,
  • wymioty,
  • biegunka,
  • krwiomocz,
  • mętny mocz o nieprzyjemnym zapachu,
  • wtórne moczenie nocne.

Podstawowym badaniem diagnostycznym jest dokładna analiza oddanego moczu. U dzieci, które oddają mocz do pieluszek, można pobrać go poprzez bezpośrednie „złapanie” do sterylnego pojemnika po uprzednim zdjęciu pieluszki (sposób rekomendowany). U dzieci starszych mocz pobiera się ze strumienia środkowego. Konieczne jest zapewnienie warunków sterylnych – dokładne podmycie dziecka, by zapobiec skażeniu moczu bakteriami skóry okolicy narządów płciowych. Najlepiej, jeżeli badanie mikroskopowe i bakteriologiczne są wykonywane bezpośrednio po pobraniu. Jest to zalecane u wszystkich dzieci z podejrzeniem ZUM poniżej 3. roku życia. Jeżeli nie jest to możliwe, mocz powinien być przechowywany w lodówce. Z niemal całkowitą pewnością można potwierdzić rozpoznanie, gdy w próbce moczu zaobserwujemy wzrost jednorodnej flory bakteryjnej o mianie > 105  kolonii w 1 ml właściwie pobranej próbki. Badanie moczu należy wykonać u każdego niemowlęcia z gorączką >38°C o niejasnej przyczynie.

Jeżeli zakażenia układu moczowego są od urodzenia nawracające, należy szukać ich przyczyny w wadach układu moczowego.

W przypadku chorych poniżej 3. miesiąca życia z podejrzeniem zakażenia układu moczowego lub w ciężkim stanie wskazana jest natychmiastowa hospitalizacja. Konieczne jest wdrożenie dożylnej antybiotykoterapii do czasu ustąpienia gorączki. Dzieci starsze i pacjenci z ostrym odmiedniczkowym zapaleniem nerek mogą być leczeni antybiotykami doustnie. Wybór antybiotyku musi być dostosowany do wrażliwości wyhodowanej flory bakteryjnej.

W celu profilaktyki ZUM należy przyjmować duże ilości płynów, dbać o regularne opróżnianie pęcherza moczowego, pamiętać o prawidłowej i dokładnej toalecie krocza, stosować tzw. podwójną mikcję – ponowne opróżnienie pęcherza po 1-2 min. od zakończenia oddawania moczu, by uniknąć zalegania moczu oraz stosować probiotyki kolonizujące jelita zmniejszające kolonie flory patogennej mogącej być potencjalnym źródłem zakażenia.

Piśmiennictwo

Źródło tekstu:

  • Lissauer T.: Pediatria. Edra Urban & Partners. Wrocław 2019, s. 398-404.

Kategorie ATC:


Reklama
(0)
Komentarze